طبقه بندي مواد شيميايي
مواد شيميايي بطور عمده به دو گروه بزرگ مواد معدني و مواد آليتقسيم بندي مي‌شوند. هر يك از اين دو گروه ، در دو مبحث شيمي آليو شيمي معدنيبررسي مي‌شوند. در اين مطالعه ، خواص فيزيكي و شيميايي مواد آلي و معدني ، منابع ، طريقه سنتز و واكنش‌هاو ... مورد بررسي قرار مي‌گيرند.

مواد شيميايي آلي
در قديم ، ماده آلي به ماده‌اي اطلاق مي‌گرديد كه بوسيله بدن موجودات زنده ساخته مي‌شد. تا اينكه در سال 1828 ، "وهلر" (Wohler) دانشمند آلماني ، براي اولين بار جسمي به نام اوره به فرمول CO(NH2)2را در آزمايشگاه از يك تركيب معدني به نام ايزوسيانات تهيه نمود و از آن پس معلوم شد كه مي‌توان مواد آلي را نيز در آزمايشگاه ساخت.

امروزه بيش از يك ميليون نوع ماده آلي شناخته شده است كه بسياري از آنها را در آزمايشگاهها تهيه مي‌كنند. مواد آلي ، به مواد غير معدني گفته مي‌شود و با مواد معدني تفاوتهاي كلي در چند مورد دارند.
مواد شيميايي معدني
اگر شيمي آلي به عنوان شيمي تركيبات كربن ، عمدتا آنهايي كه شامل هيدروژنيا هالوژنهابه علاوه عناصر ديگر هستند، تعريف شود، شيمي معدني را مي‌توان بطور كلي به عنوان شيمي عناصر ديگر در نظر گرفت كه شامل همه عناصر باقيمانده در جدول تناوبيو همينطور كربن ، كه نقش عمده‌اي در بيشتر تركيبات معدني دارد، مي‌گردد.

شيمي آلي - فلزي ، زمينه وسيعي كه با سرعت زياد رشد مي‌كند، به علت اينكه تركيبات شامل پيوندهاي مستقيم فلز - را بررسي مي‌كند دو شاخه را بهم مرتبط مي‌سازد. همانطوري كه مي‌توان حدس زد، قلمرو شيمي معدني با فراهم كردن زمينه‌هاي تحقيقي اساسا نامحدود ، بسيار گسترده است.

مقايسه مواد آلي و مواد معدني
مواد شيميايي آلي و معدني با همديگر تفاوتهاي كلي دارند كه عبارتند از:

در تمام مواد آلي حتما كربن وجود دارد، در صورتي كه مواد معدني بدون كربن بسيارند. ضمنا در تركيبات آلي ، اتمهاي كربن مي‌توانند با يكديگر تركيب شوند و زنجيرهاي طويل تشكيل دهند، در حالي‌كه اين خاصيت در عناصر ديگر خيلي كمتر ديده مي‌شود.
مقاومت مواد آلي در برابر حرارت از مواد معدني كمتر است.
اغلب واكنش‌هاي ميان مواد آلي كند و دو جانبه يا تعادلي هستند، در صورتي‌كه اغلب واكنش‌هاي معدني تند مي‌باشند.
در تركيبات آلي ، ممكن است 2 يا چند جسم مختلف با فرمولهاي ساختماني مختلف ، داراي يك فرمول مولكولي باشند كه در اين صورت به آنها ايزومريا همفرمول گفته مي‌شود. مثلا الكل معمولي C2H5OH با جسمي به نام اتر اكسيد متيل CH3OCH3همفرمول يا ايزومر است. زيرا هر دو داراي فرمول بسته يا مولكولي C2H6Oهستند، در صورتي كه پديده ايزومري در تركيبات معدني وجود ندارد.

تقسيم بندي مواد شيميايي آلي 
   عناصر تشكيل دهنده تركيبات شيميايي آلي به ترتيب فراواني مطابق زير است:

فلزات , هالوژنها , C , H , O , N , S , P , As . فراوانترين چهار عنصر N , O , H , C عناصر اصلي سازنده مواد آلي به حساب مي‌آيند. زيرا اغلب اجسام آلي از اين چهار عنصر تشكيل يافته‌اند و با توجه به همين مطلب ، مواد آلي را به چهار دسته كلي تقسيم مي‌كنيم:
هيدروكربنهاي ساده
تركيباتي هستند كه فقط از H , C درست شده‌اند و به همين دليل ، هيدروكربن شده‌اند. آنها با فرمول كلي CxHyنمايش مي‌دهند. بسته به اينكه y , x چه اعدادي باشند، هيدروكربنهاي گوناگون يافت مي‌شوند.
هيدروكربنهاي اكسيژن‌دار
تركيباتي هستند كه از O , H , C درست شده اند و با فرمول كلي CxHyOzنشان داده مي‌شوند.
هيدروكربنهاي نيتروژن‌دار
تركيباتي هستند كه از N , H , C درست شده‌اند و با فرمول كلي CxHyNtنشان داده مي‌شوند.
هيدروكربنهاي اكسيژن و نيتروژن دار
تركيباتي هستند كه علاوه بر H ، C ، اكسيژن و نيتروژن و با فرمول كليCxHyOzNtنمايش داده مي‌شوند.

ديد كلي
شيميدر محيط زيست ما نقش اساسي دارد. در واقع در بين مردم متداول است كه بيشتر مسائل آلودگي جاري را به گردن مواد شيميايي سنتزي و پديد آورندگان آنها بياندازند. اما اين نكته ناگفته مي‌ماند كه بيشتر مسائل زيست محيطي ، قرنها و دهه‌هاي گذشته ، مانند آلودگي ميكروبي آب آشاميدني ، تنها زماني برطرف شدند كه روشهاي علمي بطور كلي و شيمي بطور اخص در مورد آنها بكار گرفته شد. افزايش شگفت‌ انگيز عمر انسان و بهبود كيفيت زندگي در دهه‌هاي اخير به مقدار زياد به علت پيشرفت شيمي و پديد آمدن مواد شيميايي جديد بوده است.

محصولات فرعي اجسامي كه براي بهتر شدن سلامتي و بالا رفتن استاندارد زندگي ما بكار گرفته شده‌اند، در مواردي بوسيله تنزل دادن سلامتي ما و همچنين سلامتي گياهان و حيوانات ، همچون شبهي ما را دنبال مي‌كنند. بطور خلاصه ، غلبه ما بر آلودگي گسترده زيست شناختي و بالا بردن استانداردهاي سلامتي و ثروت مادي در كشورهاي توسعه يافته به قيمت آلودگي شيميايي گسترده كره زميندر سطح كم تمام شده است.

 
مواد شيميايي و نظرات دانشمندان
تا به حال در بين دانشمندان در اين باره كه آيا آلودگي بوسيله مواد شيميايي در سطح كم بر روي سلامتي انسانها يا ساير موجودات زنده اثر مضر و نامطلوب دارد، اتفاق نظر نيست. بعضي از دانشمندان ، خطر هر گونه اثرهاي زيان آوري را به علت تاثير مواد شيميايي سنتزي (بويژه موادي كه در ايجاد سرطاندخالت دارند) بطور كامل رد مي‌كنند. اين مواد به غلظتهاي خيلي بيشتر اجسام سمي طبيعي مانند آفت كشهايي كه بوسيله گياهان توليد مي‌شود و ما در معرض آنها قرار داريم، اشاره مي‌كنند. در انتهاي ديگر اين طيف ، دانشمنداني هستند كه معتقدند مواد شيميايي در محيط زيست نقش عمده‌اي در شروع انواع معيني از سرطانها و نواقص در انسانها و حيات وحش دارند.
مواد شيميايي سمي و نوزادان
نگراني جامعه ، با توجه به وجود مواد شيميايي در محيط زيستمعمولا مربوط به قابليت آنها در ايجاد سرطان است. اما پژوهشگران كار خود را صرفا روي اثرهاي سرطانزايي احتمالي متمركز نمي‌كنند. دانشمندان به اين موضوع پي برده‌اند كه در مسائل مربوط به توليد مثل ، از جمله مسائلي كه به نقص جنين مي‌انجامد، در حيوانات آزمايشگاهي كه در معرض غلظتهاي زياد مواد شيميايي زيست محيطي قرار مي‌گيرند به همان اندازه مشخص كننده است.

اخيرا براي پي بردن به اينكه آيا افرادي كه مدتهاي طولاني در معرض همان نوع مواد شيميايي بوده‌اند، البته در سطوح كمتر ، نيز با خطر مشكلات توليد مثلي روبه رو هستند يا نه ، كارهاي پژوهشي انجام شده است. براي آشكار ساختن اثرهاي نسبتا ظريفي كه احتمال مي‌رود در انسانها رخ بدهد، لازم است جمعيتي پيدا كنيم و مورد بررسي قرار دهيم موقعيت جغرافيايي ، نوع كار ، يا رژيم غذايي آنها ممكن است اين افراد را در معرض بيش از مقادير ميانگين از مواد شيمياييمورد نظر قرار داده باشد.
راههاي جلوگيري از آلودگي
اين نكته روشن است كه احتمالا سلامتي و رفاه انسانها از راههاي ظريف اما موثري بوسيله غلظتهاي كم از مواد شيميايي در محيط زيست ما تحت تاثير قرار مي‌گيرد. از نظر تاريخي بطور ضمني يا به طور صريح اينطور فرض شده بود كه مواد شيميايي منتشر شده در محيط زيست بوسيله طبيعت تحليل خواهند رفت. اما امروزه مي‌دانيم كه چنين نيست. بسياري از مواد پليمري كه امروزه در جامعه و صنعت توليد مي‌شوند قرنها قابل تجزيه و بازگشت به چرخه طبيعي نيستند.

راهبرد اوليه اين بود اغلب بوسيله جمع آوري و دور ريختن توده‌هاي زيادي از اين مواد ، پيش از اينكه در محيط زيست پخش شوند، از رها شدن آنها جلوگيري شود. پس از جمع آوري ، آنها را به صورت اجسام جامد درمي‌آورند و در زمينهاي باير مي‌ريزند. يك اشكال اين قبيل راهبردها اين است كه آلاينده‌ها معمولا در اين فرآيند منهدم نمي‌شوند بلكه صرفا به صورت مطلوب‌تري درمي‌آيند يا اينكه در محيط متفاوتي رسوب داده مي‌شوند. راهبرد شيمي سبز كه اكنون جاي راه حل بالا را مي‌گيرد، تجديد نظر در فرمول ‌بندي راههايي است كه در سنتز مواد شيميايي در درجه اول محصولات فرعي سمي توليد نشوند.
قلمروهاي شيمي زيست
موضوع شيمي محيط زيست هم شامل اجسام و فرآيندهاي طبيعي است كه در يك محيط زيستپاكيزه حائز اهميتند و هم اينكه مسائل آلودگي قابل ملاحظه‌اي را كه مبناي شيميايي دارند، دربرمي‌گيرد. اگر چه طبيعت اكثرا موضوعهاي مورد بحث به گونه‌اي است كه بيش از يك محيط فيزيكي يا يك تركيب را دربرمي‌گيرند، اما مطالب مورد بحث شيمي محيط زيست به اينگونه طبقه بندي كلي مي‌شوند:

شيمي اتمسفر
مواد شيميايي آلي سمي
شيمي آب ، از جمله فلزات سنگين و نقش خاكها و رسوبها
منابع سوخت و انرژي ، از جمله انرژي هسته‌اي
مسائل محيط زيستي بطور كلي ناشي از افزايش جمعيت دنياست افزون بر اين بسياري از مسائل زيست محيطي وجود دارند كه مورد بحث شيمي محيط زيست نيستند، زيرا اين مسائل عمدتا منشا شيميايي ندارند.
 
رابطه مواد شيميايي و انرژي اتمي و محيط زيست
همه  كشورهاي جهان به اين نتيجه رسيده اند كه، لجام گسيختگي صنعت، زندگي انسان و موجودات را با خطر حتمي رو به رو ساخته است و ميزان اكسيژن هوا در صد ساله اخيراز۳۶% به۲۵% كاهش يافته در سال اخير۲۰۰۷ كه، بحث محيط زيست در دنيا به طور جدي بررسي و دنبال مي شود و باعث سوراخ شدن لايه ازن گرديده است. طوفان ها وگردبادها از طرفي و خشكي و تغييرات آب وهوا در نقاط مختلف جهان از طرف ديگرهر روز بيشتر از روز قبل باعث تخريب واز بين رفتن مي شود. كشور ما ايران نيز بايد همگام با سايركشورهاي جهان به محيط زيست خود توجه بيشتري  نشان دهد و آن را در الويت خاص قرار دهد تا از آلودگي هواي شهرهاي بزرگ، ضايعات صنعتي،  خانگي و مصرف بي رويه مواد شيميايي بدون عاقبت انديشي در كشاورزي و صنعت، تخريب جنگل ها و قطع درختان به بهانه هاي مختلف در گوشه و كنار شهرها و در آينده تشعشعات زباله هاي اتمي كه به آن افزوده مي شود، كاسته شود.
ايران براي صنعتي شدن بر خلاف بسياري ازكشورهاي جهان به آلاينده هاي صنعتي نيازي  ندارد و مي تواند با امكانات خدادادي خود با كم ترين هزينه و حداقل آلايندگي صنعتي به يك كشور صنعتي نمونه تبديل شود به شرط آن كه، خود را در رقابت با سايرين قرار ندهد و با فكر امكانات داخلي براي توسعه خويش و سازندگي كشورمان گسترش دهد. بحث آلودگي هوا را در گذشته نوشته ام ولي مختصرا يادآوري مي كنم كه، صنايع مادرما، صنايع كوچك، اتومبيل هاي ما و همه صنايعي كه، مواد خطرناك اعم از ذرات معلق  كارخانجات آلومينيوم، مس و فولاد و از پالايشگاه ها، دودكش بخاري ها و حتا ذرات چربي رستوران ها  گرفته تا حمام هاي كه، CO  وCO2 را به هوا مي افزايند بايد فيلتراسيون شوند بايد به صورت مطلوب و با استفاده از تكنولوژي روز     واستانداردهاي لازم انجام شود. در اين صورت نه مردم اراك دچار مشكل پراكندگي ذرات آلومينيومي شوند و نه در اطراف مس سرچشمه گوسفندان، حيوانات و انسان ها از آلودگي ذرات مس رنج مي برند و نه در اطراف كارخانجات فولادسازي و پتروشيمي مردم از گازهاي خفه كننده در امان نيستند.  تنها در آبان ماه سال ۱۳۸۵ در شهر تهران حدود ۳۵۰۰ نفر جان خود را بر اثرآلودگي هوا از دست داده اند. اين آلودگي صنعتي را به شرط دلسوزي مديران مي توان با كم ترين هزينه چاره سازي كرد. مي دانيد كشورآلمان با حدود  ۳۶۰۰۰۰ كيلومترمربع وسعت، حدود ۳۲ ميليون اتومبيل به علاوه كارخانجات صنعتي و فولادسازي و حدود ۸۲ ميليون جمعيت آلودگي هوا را كنترل مي كند.

چرا نبايد اين گونه الگوها را به جاي طرح هاي  آلوده كننده هوا در نظربگيريم؟
در بسياري از كشورهاي جهان از مدت ها پيش تقريبا بررسي شده است مصرف مواد شيميايي اعم از كودهاي شيميايي، علف كش هاي شيميايي وهورمون هاي شيميايي است. در كشورما ايران مصرف اين مواد شيميايي به صورت يك امر واجب در آمده است و سازمان هاي كشاورزي پخش كود، مواد شيميايي وسم به ميزان بسيارزياد به كشاورزان را يك حركت ارزشمند به حساب مي آورند. در صورتي كه، كاملا بر عكس است و از نظر دنيا هر چه ميزان مواد شيميايي  در توليد مواد غذايي بيشتر باشد صورت نامرغوب تري پيدا مي كند و عدم توانايي كارشناسان كشاورزي در دفع بيولوژيكي آفات و امراض و از طرفي بهره وري در واحد سطح را از طريق تلفيق دامپروري، كشاورزي و اصلاح نژاد نباتات مي دانند.

همه  كشورهاي جهان به اين نتيجه رسيده اند كه، لجام گسيختگي صنعت، زندگي انسان و موجودات را با خطر حتمي رو به رو ساخته است و ميزان اكسيژن هوا در صد ساله اخيراز۳۶% به۲۵% كاهش يافته در سال اخير۲۰۰۷ كه، بحث محيط زيست در دنيا به طور جدي بررسي و دنبال مي شود و باعث سوراخ شدن لايه ازن گرديده است. طوفان ها وگردبادها از طرفي و خشكي و تغييرات آب وهوا در نقاط مختلف جهان از طرف ديگرهر روز بيشتر از روز قبل باعث تخريب واز بين رفتن مي شود. كشور ما ايران نيز بايد همگام با سايركشورهاي جهان به محيط زيست خود توجه بيشتري  نشان دهد و آن را در الويت خاص قرار دهد تا از آلودگي هواي شهرهاي بزرگ، ضايعات صنعتي،  خانگي و مصرف بي رويه مواد شيميايي بدون عاقبت انديشي در كشاورزي و صنعت، تخريب جنگل ها و قطع درختان به بهانه هاي مختلف در گوشه و كنار شهرها و در آينده تشعشعات زباله هاي اتمي كه به آن افزوده مي شود، كاسته شود.

ايران براي صنعتي شدن بر خلاف بسياري ازكشورهاي جهان به آلاينده هاي صنعتي نيازي  ندارد و مي تواند با امكانات خدادادي خود با كم ترين هزينه و حداقل آلايندگي صنعتي به يك كشور صنعتي نمونه تبديل شود به شرط آن كه، خود را در رقابت با سايرين قرار ندهد و با فكر امكانات داخلي براي توسعه خويش و سازندگي كشورمان گسترش دهد. بحث آلودگي هوا را در گذشته نوشته ام ولي مختصرا يادآوري مي كنم كه، صنايع مادرما، صنايع كوچك، اتومبيل هاي ما و همه صنايعي كه، مواد خطرناك اعم از ذرات معلق  كارخانجات آلومينيوم، مس و فولاد و از پالايشگاه ها، دودكش بخاري ها و حتا ذرات چربي رستوران ها  گرفته تا حمام هاي كه، CO  وCO2 را به هوا مي افزايند بايد فيلتراسيون شوند بايد به صورت مطلوب و با استفاده از تكنولوژي روز     واستانداردهاي لازم انجام شود. در اين صورت نه مردم اراك دچار مشكل پراكندگي ذرات آلومينيومي شوند و نه در اطراف مس سرچشمه گوسفندان، حيوانات و انسان ها از آلودگي ذرات مس رنج مي برند و نه در اطراف كارخانجات فولادسازي و پتروشيمي مردم از گازهاي خفه كننده در امان نيستند.  تنها در آبان ماه سال ۱۳۸۵ در شهر تهران حدود ۳۵۰۰ نفر جان خود را بر اثرآلودگي هوا از دست داده اند. اين آلودگي صنعتي را به شرط دلسوزي مديران مي توان با كم ترين هزينه چاره سازي كرد. مي دانيد كشورآلمان با حدود  ۳۶۰۰۰۰ كيلومترمربع وسعت، حدود ۳۲ ميليون اتومبيل به علاوه كارخانجات صنعتي و فولادسازي و حدود ۸۲ ميليون جمعيت آلودگي هوا را كنترل مي كند.

چرا نبايد اين گونه الگوها را به جاي طرح هاي  آلوده كننده هوا در نظربگيريم؟
در بسياري از كشورهاي جهان از مدت ها پيش تقريبا بررسي شده است مصرف مواد شيميايي اعم از كودهاي شيميايي، علف كش هاي شيميايي وهورمون هاي شيميايي است. در كشورما ايران مصرف اين مواد شيميايي به صورت يك امر واجب در آمده است و سازمان هاي كشاورزي پخش كود، مواد شيميايي وسم به ميزان بسيارزياد به كشاورزان را يك حركت ارزشمند به حساب مي آورند. در صورتي كه، كاملا بر عكس است و از نظر دنيا هر چه ميزان مواد شيميايي  در توليد مواد غذايي بيشتر باشد صورت نامرغوب تري پيدا مي كند و عدم توانايي كارشناسان كشاورزي در دفع بيولوژيكي آفات و امراض و از طرفي بهره وري در واحد سطح را از طريق تلفيق دامپروري، كشاورزي و اصلاح نژاد نباتات مي دانند.

همانگونه كه، همه آگاهان كشاورزي در رشته هاي مختلف مي دانند مصرف كود وسم براي     بهره وري  بيشتر و جلوگيري از خسارات آفات و امراض پيامدهاي بسيار ناهنجار ديگر را چه در زمينه آلودگي آب، خاك و هوا وهمچنين  باقي مانده سموم در محصولاتي كه، خوراك دام و انسان است به همراه دارد. همچنين عاقبت ناگوار استفاده از كودهاي ازته و ساير تركيبات نيتراتي، فسفاتي و گوگردي كه، هم ساختمان خاك را  دچار مشكل مي كند ، هم باعث تغييرات فيزيولوژيكي گياهي مي شود، هم فون حشرات را دچار دگرگوني مي كند، باعث از بين رفتن  اغلب پارازيت ها شده ، طغيان آفات را به دنبال دارد و هر از گاه انسان را نيز به سرطان هاي مختلف مبتلا مي كند. 
در جاليزكاري ها به خصوص خياركاري ها هم اكنون سموم كارباماتي استفاده مي شود كه، اختلالات جسماني را به دنبال دارد.

آيا نمي توان براي پروانه هاي شب پرواز  كه، لاورآنها اهم خسارات را به كشاورزي وارد مي كند از  تله هاي نوري استفاده كرد؟ 
تله هاي نوري  كه، عبارت است از يك لامپ روشنايي با نور جذب كننده حشرات، پروانه ها و حتا سوسك هاي چوب خوار و يك شيشه حاوي سم كشنده است ولي قابل كنترل ويا نورهايي كه،     تله هاي انفجاري حشرات است و بدون  خطر حشرات را پس از جذب منفجر مي كند، استفاده كرد.
اخيرا در اروپا لامپ هايي را ساخته اند كه، با نصب آنها در مزرعه در روز با انرژي خورشيدي شارژ مي شود و در شب هم با تاريك شدن هوا نور از خود مي افشاند و مي توان بدون استفاده از سموم نباتي بسياري از حشرات را به دام انداخت و آنها را به كنترل در آورد ودر ضمن اين كه، مبالغ هنگفتي  ارز براي دولت در وارد كردن سمومي كه، در انحصار كارخانجات خارجي است صرفه جويي مي شود. اين هزينه ها را مي توان صرف ساير كارهاي پژوهشي كشاورزي ودر حفظ محيط زيست كرد.
با پرورش يك نوع كارتنك ( از خانواده عنكبوتيان)، كفش دوزك و سنجاقك مي توان به راحتي شته، تريبس ها و مگس مديترانه اي را شكار كرد وهيچ عارضه بيولوژيكي وزيست محيطي ايجاد نمي كنند و يا به جاي مصرف كودهاي متعدد كشاورزي كه، دگرگوني هاي درون گياهي وحتا تثبيت  بعضي از تركيبات ازتي را در اندام هاي رشدي به همراه دارند و باعث سرطان هاي متعدد مي شود از كودهاي حيواني كه، در تلفيق كشاورزي و دامپروري به وجود آمده اند استفاده شود.

اگر ما در هر كجاي مملكت از شمال گرفته تا جنوب، از شرق گرفته تا غرب زمين هاي كشاورزي را به سه قسمت آيش، كشت هاي يكساله و به بالا وكشت فصلي تقسيم كنيم، مي توانيم با كاشت خانواده Legominus ( بقولات) در فصل رطوبي در زمين هاي آيش شده  هم براي تامين علوفه سبز و خشك حيوانات قابل بهره برداري، استفاده كرد و هم با برگرداندن آنها به عنوان  كود سبز زمين را تقويت و خاك را اصلاح كرد و سپس مبادرت به كاشت گياهان اصلي كرد و يا در كشت هاي يكساله و بيشتر از يك سال ( باغات ) با كشت همين گياهان تقويت خاك، پرورش گوسفند و پرنده هاي خانگي تامين گوشت خانواده  و يا حتا براي عرضه به بازار را سبب شد.  يا در زمين هاي شاليزار كه، هم اكنون در بسياري از نقاط كشور رايج شده است بسته به منطقه كاشت هم   مي توان پرورش اردك را پس از يك ماه و نيم نشا وارد شاليزار نمود.
پرورش ماهي و يا حتا پرورش قورباغه خوراكي كه، مي توان به ساير كشورها با استاندارد هاي جهاني صادر كرد و توسعه داد. ضمن اين كه، استفاده ازكودهاي حيواني با پرورش مقدار زياد اين جانداران در زمين هاي كشاوزري نيازكامل زمين ها را برطرف خواهد كرد. هيچ گونه عارضه اي هم براي انسان، دام وهم براي طبيعت نخواهد داشت. با يك نگاه به خصوص درشمال كشور مي توان از زمين هاي شاليزارچهار نوع محصول در سال برداشت كرد. محصول اول برنج و پس از يك ماه و نيم نشا (اردك، ماهي يا قورباغه ).
البته بايد اين كار به عنوان يك چرخه انجام شود و دايما مواظب و مراقب هردو محصول بود.

حدود دو تا چهار هفته مانده به خشك كردن زمين براي آمادگي و كشت شبدر از نوع اصلاح شده به مدت دو ماه و سپس شخم همزمان، كاشت كلزا را انجام داد. تا آخرخرداد ماه آماده برداشت مي شود. درخرداد ماه نيز مي توان مجددا مبادرت به كاشت شالي نمود.         

چرخه كشت خانواده Legominus  با شخم آن كمك زيادي به ساختمان و قدرت بالندگي خاك و همچنين دوراني را كه، يك حيوان  به عنوان  تلفيق  در آب هاي شاليزار زندگي كند در دفع بعضي آفات و حفظ اكوسيستم و محيط زيست نقش فراوان و در خور توجهي خواهد داشت.  حتا اردك مي تواند با نوك زدن لجن شاليزار اكسيژن بيشتري به ريشه گياه برنج برساند. با ازياد گوشت اردك در داخل كشور،  مي توان به عنوان يك محصول با ارزش براي كشاورزان و شركت هاي تعاوني آنها مبالغ قابل توجهي را به آنها كمك كند.  آيا مي دانيد كه، قيمت گوشت اردك در اروپا گاها تا چند برابرگوشت مرغ است؟ با پرورش اردك هاي زود بازده سفيد رنگ در حدود سه ماه يك چرخه برداشت مي شود. حتا در پاييز و زمستان پس از برداشت محصول اصلي مي توان تا دو دوره ديگر پرورش اردك و يا غاز را انجام داد و ضمن كشت گياها ن خانواده  Legominus  به پرورش حيوانات هم كمك كرد.

ما مي توانيم به جاي  استفاده از علف كش ها، براي  وجين گياهان مزاحم از نيروي كارگر استفاده كنيم، علوفه به مصرف خوراك دام برسد و ازآلودگي خاك و آب هاي زيرزميني كه، براي شرب انسان و حيوان استفاده مي شود جلوگيري كنيم.

مي دانيد سموم بر عليه آفات از سه طريق تماس، خوراك و تنفس اثر مي گذارند كه، در صورت استفاده كم يا زياد از سموم خسارات بيشتري از مفيد بودن آنها خواهيم داشت.    ضمنا استفاده از سموم ، علف كش ها و كودها به هر شكلي آلودگي خود را بر جاي خواهند گذاشت.
با تحقيقات وسيعي كه، در دنيا در دست بررسي است مي توان از مقاوم كردن گياهان از طريق ژنتيكي عمل كرد. اگر چه حركت هاي ژنتيكي براي ازياد محصول اكنون با اشكالاتي روبه رو شده است و محصولات غذايي در اروپا به دو دسته طبيعي وژنتيكي تقسيم مي شوند. جهت آگاهي  مردم از طبيعي يا ژنتيكي بودن محصولات برچسب هايي را بر روي آنها مي چسبانند.
زيان استفاده از سموم چندين برابر محصولات ژنتيكي است، زيرا سموم هوا، آب وخاك را آلوده مي كنند.
كشور ما ايران بايد در راستاي پژوهش هاي تلفيقي گام بر دارد اعم از تلفيق كشاورزي و دامپروري ويا كشاورزي، دامپروري و صنعت.
هماهنگي لازم را بين صنايع، كشاورزي و بالاخره محيط زيست به وجود بياورد. آمار درستي از انواع سرطان ها در كشور بر اثر استفاده مواد غذايي آلوده به شيميكال ها وجود ندارد.

اما كم تر خانواده ايي مي توان يافت كه،  شخصي يا اشخاصي از نزديكانش بر اثر سرطان از بين نرفته باشند.  پس بايد به فكر جان انسان ها و تغذيه سالم آنها باشيم. بايد يادآوري كنم كه، مقاوم سازي گياهان و جانوران به عوامل تخريبي از دو راه ممكن است:

۱- تلقيح هاي مكرر و به دست آوردن گياهان و جانوران مقاوم. 
۲- استفاده از ايزوتوپ هايي كه، جهش را در موجود زنده ايجاد مي كند.
مي دانيم تنها خدمتي كه، ايزوتوپ هاي اتمي در كشاورزي مي تواند داشته باشد ايجاد جهش هاي ژنتيكي در همه زمينه هاي اعم از ژن هاي مقاوم در مقابل آفات، امراض، خشكي وبراي  ازياد محصول و خاصيت انبارداري آنها است كه، در هر مورد استفاده از ايزوتوپ ها مردود شناحته شده، كيفيت مواد غذايي اعم ازگياهي و حيواني  را هم از بين مي برد و مورد تاييد جهاني نيست. در يك موقعيت زماني كه، در آمريكا از گياهان وجانوران جهش داده شده براي ازياد محصول استفاده مي شد بيش  از۲۵% از نوزادان دچار مشكلات جسمي شده اند. اكنون استفاده ازاين گونه مواد غذايي ممنوع شده است.

استفاده از ايزوتوپ هاي اتمي فقط در شرايط آزمايشگاهي و براي بالا بردن بقيه درجات علمي شايد مورد استفاده باشد.
در رابطه با محيط زيست از همه نظر رد شده و كاملا كنار گذاشته شده است. كساني كه، هم    مي خواهند به هر صورت در اين مورد توجيهي داشته باشند تا ورود ايزوتوپ ها را در بخش هاي كشاورزي و محيط زيست  به گونه اي لازم الاجرا جلوه دهند، به آيندگان خدمتي نكرده اند.

افرادي كه، خود را دانسته براي هميشه مديون مردم دارند و در طول تاريخ عذاب مي كشند.
 بايد دانست كه،  تفاوت بسياري  بين جهش هاي ژنتيكي از طريق ايزو توپ ها و اصلاح نبات به روش سلكشن ( ژن هاي انتخابي( گاها در طبيعت هم انجام مي شود) )  وجود دارد كه، اولي در دراز مدت باعث اختلالات جسمي مي شود ولي اصلاح نبات امري عادي است.
بحث زباله هاي اتمي كه، اثرات راديواكتيو آن تقريبا هميشگي است،  يا خطرات تشعشعات اتمي بحث روز دنيا است و دولت هاي كشورهاي صنعتي حتا روز به روز از نيروگاه هاي  اتمي خود كاسته و آن را به كشورهاي ديگر مانند ايران و اكراين با هياهو كه،  باعث به هدر رفتن سرمايه هاي اين كشورها مي شود  مي فروشد. خود آنها به دنبال انرژي هاي پاك طبيعي همچون باد، آب، گازهاي بيولوژيكي و آفتاب هستند.
همچنان پژوهش هاي خود را نيزدراين موارد متمركز كرده اند

برگرفته از سایت سازمان محیط زیست

http://doe.ir/portal/Home/Default.aspx?CategoryID=0ad1c9f8-c1d9-4ffe-b581-3a58f2fd669b